De staat van Nederland

Antisemitisme, haat tegen Israël

Verstoring holocaust-herdenking Rotterdam
Het is de week geweest van de verstoring van de herdenking van het wegvoeren van Rotterdamse Joden bij Loods 24 in de havenstad. Meer dan zestig partijen, waaronder PRO, Denk en PvdD maar ook allerlei onfrisse clubjes als PGNL (Palestijnse Gemeenschap Nederland), deden een oproep aan burgermeester Carolo Schouten om niet aanwezig te zijn bij de herdenking. De Israëlische ambassadeur zou ook komen en het was óf hij aanwezig en de burgermeester niet óf de ambassadeur niet aanwezig en de burgermeester wel. Na een eerste slappe reactie van haar mediateam, waarin begrip werd uitgesproken voor de gevoeligheden bij deze 'actievoerders', besloot de burgermoeder toch aanwezig te zijn en sprak ze uit dat de Jodenvervolging van de Tweede Wereldoorlog met niets anders te vergelijken is. Chapeau. Het mocht echter niet baten voor de demonstranten: zij konden zich niet gedragen toen de Israëlische ambassadeur een toespraak hield en verstoorden de plechtigheid.

Frans Timmermans: Joden vergelijken met nazi’s
Frans Timmermans, de oud voorman van wat nu PRO heet, gaf een interview in Belgische krant De Morgen. Hij had kritiek op de regering Netanyahu. Dat mag uiteraard. Maar hij zei ook dit: ‘In het Midden-Oosten wordt momenteel een heel volk uitgeroeid. We kijken ernaar en zwijgen terwijl de Palestijnen letterlijk de zee worden ingedreven - en erger. De redenering van rechts en extreemrechts in Israël is: wij Joden kunnen alleen maar overleven als de Palestijnen weg zijn. Dat is exact dezelfde redenering als die van de nazi’s destijds: wij - het Duitse volk, het Arische ras - kunnen alleen maar overleven als de Joden wegzijn. Dat vind ik ronduit verbijsterend. Hun ouders en grootouders is in de nazitijd iets verschrikkelijks overkomen: de Holocaust, waarbij ze werden vernietigd, en nu doen ze precies hetzelfde met een ander volk.’ 

‘Long live the 7th of October’ 
In Utrecht werd een demonstratie voor Palestina gehouden. Yvonne Hessels, een linkse voorvrouw van een lokale afsplitsing van de SP, maakte een statement door met een Israëlische vlag voor de demonstratie te gaan staan. Haat-activisten begonnen te schreeuwen en scanderen: ‘Long live the 7th of October.’
Het was een verwijzing naar de beestachtig afslachting van vrouwen, kinderen en baby’s op 7 oktober 2023 door de terroristen van Hamas. De dag waarbij vaders en moeders moesten toezien hoe hun kinderen werden vermoord. De dag waarop kinderen moesten toezien hoe hun ouders werden gemarteld en vermoord. De dag waarop jonge vrouwen door groepen terroristen verkracht werden zo erg dat heupen werden gebroken. Verkrachtingen waarbij vrouwen in hun genitaliën werden geschoten en er van vrouwen zelfs tijdens de verkrachtingsdaad, de borsten werden afgesneden om door de andere terroristen mee te ‘spelen’ terwijl ze hun beurt afwachtten. Meer dan 1200 slachtoffers. Maar: ‘Long live the 7th of October…’

Debatwedstrijd
Er was ook een debatwedstrijd in Utrecht, waarbij debatten onder andere in cultureel centrum Tivoli werden gehouden. Het ging om het EK debatteren en deelnemers van over heel Europa waren naar de Domstad gekomen om mee te doen. Hieronder waren ook een aantal Joodse debaters. Het debattoernooi was in inmiddels een heel eind gevorderd. Alleen de finale moest nog plaatsvinden. Toen werd bekend dat Joodse deelnemers die eigenlijk op persoonlijke titel zouden meedoen, toch via Joodse universiteiten participeerden. Het was voor Tivoli aanleiding om de finale van het debat te schrappen. 

Het besluit heeft alles te maken met een statement uit oktober 2025 waarbij meer dan 300 gezelschappen, theaters, musea en festivals aangaven dat ze niet meer met Joodse culturele instellingen wilden samenwerken. Ook 750 individuele kunstenaars sloten zich bij de boycot aan. Inmiddels is het aantal organisaties tot meer dan 700 gegroeid. Destijds gaf Jeroen Bartels van Tivoli aan dat het een symbolisch belangrijke en betekenisvolle stap was: ‘Het gaat door hart van een land dat zich met Europa verbonden voelt en hopelijk zet het daarom iets in beweging.’ Dit zou nu de motivatie voor de keuze van Tivoli zijn, zo lezen we bij de NOS. Nou, dacht ik altijd dat universiteiten wetenschappelijke instituten waren, maar kennelijk vallen zij voor deze theatermakers en musea ook onder de culturele sector die geboycot moet worden.

Tivoli wordt in het besluit gesteund door de Universiteit van Utrecht en University College Utrecht. Ook deze instituten gaven aan de debatwedstrijd hierom te cancelen. Ze willen hun steun zo snel en verantwoord mogelijk afbouwen, brachten ze naar buiten. 

Perspectief
In een week dat een holocaust-herdenking dus actief werd verstoord, een oud-politicus Joden vergelijkt met nazi’s en mensen openlijk op straat ‘long live the 7th of October’ mogen scanderen, is dit het resultaat van het handelen van onze instituten, overheden en wetenschappelijke en culturele instanties hierop: een debatwedstrijd wordt gestaakt, vanwege Joodse universiteiten. Het is tekenend voor de staat van ons land. ‘Long live the 7th of October’ mag, maar deelnemen aan een debatwedstrijd vanuit een Joodse universiteit niet.

Roelof Ham

Lees ook:

• Boycot Israëlische producten 22 september van kracht

• Gezondheidsraad: transgenderzorg in Nederland niet aangepast

Wil je deze content helpen mogelijk te maken? Je kunt ons werk steunen door een gift te geven.