Image

Tien van dertien Nederlandse universiteiten breken banden met Israël

Opinie
14 juli 2025

De vele pro-Palestijnse studentenprotesten werpen hun vruchten af. De besturen van tien van de dertien Nederlandse universiteiten hebben inmiddels hun contacten met Israëlische wetenschappers en universiteiten teruggeschroefd. Hoewel niet iedereen het hiermee eens is, geven de besturen toe aan de eisen van de activisten.

Op de site De Telegraaf staat sinds 12 juli een overzicht van de stappen die Nederlandse universiteiten hebben gezet in hun contacten met Israël. Het komt erop neer dat de meeste universiteiten hun samenwerkingsverbanden hebben aangepast. Dit varieert van het geheel verbreken van samenwerkingen tot het onderzoeken van bestaande contacten op houdbaarheid en die niet verlengen. Slechts drie universiteiten – Groningen, Wageningen en Twente – hebben niets gewijzigd, hoewel in Twente en Groningen nog onderzoeken hiernaar nog lopen.

Achterliggende motieven
Het is duidelijk dat de anti-Israël protesten dus effect hebben, want universiteitsbesturen gaan erin mee. Dit zal deels zijn omdat deze besturen het eens zijn met de demonstranten. Het zal echter voor een deel ook te verklaren zijn vanuit de weg van de minste weerstand. Besturen willen immers problemen voorkomen en hebben gezien waar protesten van pro-Palestijnse activisten, studenten en anderen toe kunnen leiden op je campus. Zij kiezen voor rust, gaan daarom maar mee in de eisen en tonen zo slappe knieën. Het lijkt erop dat we in een tijd leven waarin intimidatie, geweld en druk kortom werken. Triest maar waar.

Argumenten om wel samen te werken
Desondanks zijn er sterke argumenten voor het continueren van bestaande samenwerkingen. Een groot deel van de intellectuele elite aan de universiteiten in Israël is het bijvoorbeeld helemaal niet eens met de keuzes en het beleid van de regering-Netanyahu. Door de banden te breken, straf je nu juist deze mensen en ontneem je hen mogelijkheden. Bovendien is de wetenschappelijke kennis uit Israël van groot belang voor Nederland. Israël is zeer vooraanstaand in medische ontwikkelingen, bijvoorbeeld op het gebied van kunstbloed en bij de behandeling van kanker. Dat moeten we onszelf niet onthouden. 

Daarnaast druipt ook hier de hypocrisie weer van de universiteiten en hun besturen af. Er zijn wereldwijd vele brandhaarden en vele universiteiten wereldwijd lenen zich voor onderzoek en samenwerking in deze conflicten. Over steun aan dit soort kwalijke praktijken en regimes, hoor je echter niemand op Nederlandse campussen. De hier beschreven keuzes van de Nederlandse universiteiten wekken daarmee de indruk dat ze bewust en exclusief gericht zijn tegen de Joodse staat en Joodse mensen. En zo komt helaas ook hier wederom de kwalijke geur van antisemitisme onze neuzen binnendrijven.

Roelof Ham

Wil je deze content helpen mogelijk te maken? Je kunt ons werk steunen door een gift te geven.